Nyale en afscheid van Lombok

Na ons Bali avontuur weer terug op 'ons' Lombok waar het volgende festival spoedig zou beginnen: Bau Nyale. Tijdens dit festival komen op slechts 3 stranden in heel Indonesië bepaalde zeewormen aan de oppervlakte, genaamd Nyale. Deze zeewormen zitten normaal in het zand of tussen de rotsen en zijn nooit zichtbaar, behalve dus op één ochtend per jaar. Deze zeewormen brengen geluk en des te meer zeewormen er zijn des te beter zal de rijstoogst worden, zo geloven de Sasak (bevolking van Lombok). Zoals beloofd hier de oorsprong van dit festival.

Een aantal eeuwen geleden bestond Lombok uit verschillende koninkrijkjes, waarvan een Eberu heette. De koning van Eberu was zeer geliefd onder de bevolking en zo ook zijn dochter, prinses Mandalike. Mandalike was op een gegeven moment oud genoeg om te trouwen en had veel aanbidders. Zoveel zelfs dat zij niet kon kiezen. Op een gegeven moment heeft haar vader een ultimatum gesteld om een keuze te maken. Mandalike kon geen keuze maken, omdat haar hart bij de bevolking lag en zij er voor iedereen wilde zijn en haar hart niet aan een persoon wilde geven. Mandalike is de zee ingelopen en vanaf dan zijn er twee versies:

• 1. De haren van Mandalike komen elk jaar tijdens Nyale terug in de vorm van de zeewormen
• 2. Het lichaam van Mandalike veranderde in zeewormen en komen alleen tijdens Nyale tevoorschijn om aan te tonen dat Mandalike er nog steeds voor de bevolking is.

Welke versie het dan ook is, het is een zeer bijzonder verschijnsel waar duizenden mensen op afkomen. En die komen allemaal over het paadje langs ons resortje, omdat het belangrijkste Nyale strand (Seger Beach) een paar kilometer verderop ligt. Het festival begint met zgn. stickfighting waarbij de mannen elkaar met stokken bevechten. Dan is er een parade waarbij Mandalike (miss Kuta Lombok) op een troon wordt gedragen door zes mannen naar het strand van Nyale. Deze parade is erg lang en alle mensen zijn prachtig gekleed en maken traditionele muziek met fluiten en trommels. Deze parade kwam dus ook langs ons resortje. Op het strand zijn er optredens en rond een uur of 22.00uur gaan groepjes jongeren poëtische liedjes zingen met een romantische lading. De Sasak zijn conservatieve moslims, maar eens per jaar knijpen de ouders een oogje dicht en mogen jongens en meisjes elkaar zien en 'versieren'. Ondertussen trekt de zee zich dan honderden meters terug en rond een uur of drie komen de Nyale wormen tevoorschijn. Met allerlei zelfgefabriceerde schepnetjes, emmertjes, kledingstukken, pannetjes etc zijn hele families uren intensief bezig om de Nyale wormen te vangen. Deze zijn er in vier kleuren en in allerlei lengtes tot wel 30cm. En heel veel blije kreten als er weer wat gevangen is. Prachtige bijkomstigheid is de zonsopkomst waarna je opeens iedereen kunt zien. Het valt moeilijk uit te leggen wat hier zo bijzonder aan is, maar Martin was tot tranen toe geroerd. De pure blijdschap van de mensen omdat ze Nyale hebben gevangen in combinatie met een spectaculaire zonsopkomst maakt Nyale onvergetelijk. Daarbij is Nyale een feest voor de bevolking en zijn er nagenoeg geen blanke toeristen. Dat maakt dat je wel heel erg midden in het leven van de bevolking komt, wat we door samen te werken met de staff van Royal Spa natuurlijk al enigszins beleefden en we als een enorm voorrecht beschouwen.

Na Nyale komt Kuta bij van de massa. Zo is er niks, zo wordt je overspoeld en zo is er weer niks. De toeristen druppelen binnen en Royal is gemiddeld voor zo'n 70% bezet. Er zijn plannen met Royal waarmee Indah druk bezig is met een investeerder om deze te realiseren. Uit deze plannen blijkt dat Royal in haar huidige vorm zal verdwijnen en iets anders voor in de plaats zal komen. Ook de investeringen in Royal zijn op een laag pitje gezet, ook al kan het nog een aantal jaar duren voordat alles doorgaat (zoals alles hier jaren duurt!). Achter Royal is een nieuwe bar gekomen, die ook weer iets van de electriciteitcapaciteit in beslag neemt, waardoor bij ons de koelkasten het helemaal niet meer doen en we alleen met de generator nog voldoende stroom krijgen voor alle lampen. We werden hier een beetje hopeloos van, ook omdat de staff zich een beetje in de steek gelaten voelt en het op aftakeling lijkt, terwijl het zoveel meer verdient. En dan nadert ook nog het moment van onze laatste dagen in Royal. We hebben een afscheidsdiner gegeven in een warung in Kuta voor de hele staff. Ook nu weer de opgewonden sfeer van iedereen die zich hierop verheugt. Geweldig om mee te maken! Het diner (nasi) was ook fantastisch en natuurlijk hebben we veel foto's gemaakt. De volgende ochtend om 9.00uur (gisteren) werden we opgehaald om naar Senggigi te gaan. Ik krijg nog steeds een brok in mn keel als ik hieraan denk. Drie maanden gaan je niet in de koude kleren zitten en de ontreddering in het gezicht van een aantal mensen was dan ook erg moeilijk om te zien.

In Senggigi hadden we eens een ander resort dan Qunci geboekt, gewoon om eens te vergelijken. Het resort heet Puri Mas en hebben we tot op de grond afgekraakt (dat luchtte heerlijk op trouwens!) en alsnog Qunci geboekt (de buren). Met een smoes zijn we vanochtend uitgecheckt en heeft de chauffeur van Indah (Eka) ons naar Qunci gebracht. Hier nog een paar dagen bijkleuren en dan vliegen we donderdagmiddag naar Jakarta waar we Susan, Indah en Claudy nog zullen zien. Gisteravond hebben we nog met Indah en Claudy gegeten en erg goed bijgepraat. Zij komen tussen april en juni naar ons toe en dan weten wij hopelijk ook waar de balans heenwijst.

Net als Nederland heeft ook Indonesië haar voors en tegens. Tuurlijk het is een droombestemming en een sprookje, maar de realiteit is soms anders en dan mis je Nederland behoorlijk. Maar het gewone leven in Nederland weer induiken geeft ook gemixte gevoelens. En zo zitten we hier nu te mijmeren en zijn we om twee dingen heel blij:

• 1. het uitzicht hier
• 2. iedereen weer gauw terugzien

(in willekeurige volgorde)

Rituals

Teruggekeerd in ons resortje waren we erg geschrokken wat we daar aantroffen. Op zaterdagavond waren alle kamers geboekt door een Honda garage in Indonesië die een personeelsfeest op het strand wilde houden. Door de hevige regenbuien hebben ze echter het feestje gevierd op het terrein van het resort, met als gevolg een enorme ravage. Bergen plastic, schillen, pitten, peuken, botjes, kluiven en andere niet definiëerbare restanten lagen over het hele terrein verspreid. De staff zat er ook een beetje verslagen bij, want ze hadden bijna niet geslapen 's nachts. We voelden ons wel een beetje schuldig, maar hadden vantevoren gevraagd of ze het aankonden, temeer omdat het locals waren en deze toch alleen maar contact zoeken met de staff. Dit was geen probleem. Maar een grote zooi tot gevolg. Misschien had de staff plastic zakken moeten uitdelen en iedereen opdracht geven restanten hierin te doen zeiden we tegen elkaar. Maar dit was niet gebeurd dus hebben we onze stomerijzakken die we hadden meegenomen uit Mataram (die over de kleding hangen als je ze terug krijgt) gepakt en als vuilniszak gebruikt en zijn begonnen met opruimen. Soms was het te ranzig om aan te raken en moest ook geregeld even stoppen om adem te halen. Wel begon de hele staff meteen mee te helpen en binnen een uur was alles bij onze eigen vuilverbrandingsinstallatie (VVI) beland. Dat wil zeggen een grote Duitse kuil in de hoek van het terrein waar alles in brand wordt gestoken. Zo wordt trouwens alle vuilnis op Lombok verwerkt en zie je meestal rond een uur of vijf 's middags overal rookpluimen tevoorschijn komen van de VVI's in het dorp. Martin zat er daarna alweer helemaal doorheen en toen ook de electra weer uitviel en er geen benzine was gehaald voor de generator was het klaar. We zijn naar een internet café gegaan en een reis naar Bali geboekt voor 10 dagen. De staff had waarschijnlijk wel door dat we er een beetje doorheen zaten en begon spontaan weer van alles te boenen. Met het ticket op zak zijn we nog een week in Kuta gebleven en gelukkig kwamen er behoorlijk veel gasten inchecken, ondanks het laagseizoen.

Indah heeft ondertussen contact gezocht met een plaatselijk restaurant wat erg goed loopt. Zij kent de eigenaar nog van haar tijd in het Novotel. Hij was daar chefkok en is twee jaar geleden voor zichzelf begonnen en erg geïnteresseerd om in ons restaurant een tweede vestiging te openen. Hij was heel enthousiast toen hij de schone keuken zag en het grote terrein waar ook veel mogelijkheden waren voor romantische diners. Echter toen zijn plannen bekend werden heeft hij dreigmailtjes ontvangen waardoor hij bang is geworden en de plannen nu niet doorgaan. Erg jammer, maar dat is ook het leven hier, veel afgunst onderling. Wel gaat hij Indah helpen om een nieuwe kok op te leiden en het restaurant voort te zetten. De staff kan helaas nog niet zelfstandig de pasta's doorzetten, temeer omdat ze het niet lusten en proeven is toch wel een vereiste om de kwaliteit te waarborgen. Door alle stroomuitvallen is bovendien al het vlees in de vriezers bedorven en kunnen we vers groente en fruit niet langer dan twee dagen bewaren. Het is daarom moeilijk om de hele kaart voortdurend op voorraad te houden. Het schijnt dat in maart een nieuwe electriciteitscentrale wordt geopend op Lombok, iets wat ook al jaren in de planning ligt. Zelfs Indah weet niet zeker of het wel gaat gebeuren. De blackouts treffen niet alleen Kuta, maar heel Lombok, ook de hoofdstad Mataram en zijn een doorn in het oog van de mensen op Lombok, die er overigens wel gelaten mee omgaan.

Na een week dus onze reis naar Bali. Het afscheid met de staff was ontroerend, iedereen wenste ons goede reis en stond ons tot we uit zicht waren uit te zwaaien. Een aantal vond het echt niet leuk dat we weggingen, hebben ze op het hart gedrukt dat we maar 10 dagen weg zouden blijven en daarna weer zouden terugkomen. Zaten toch wel met brok in de keel in de auto. Dat wordt nog wat eind februari. De reis naar Bali wil zeggen: 20 minuten rijden, half uur wachten, 15 minuten vliegen, drie kwartier rijden. Binnen 1,5 uur van deur tot deur in een compleet andere wereld. Goodbye plaggenhut met je stroomuitvallen, hello beschaving! En dat voor 40 euro met zn tweeën. Zo afgelegen zitten we dus helemaal niet. We wisten dat het kon, maar dit meemaken was toch wel een eye opener. Gek genoeg mistten we allebei Lombok meteen toen we aankwamen op Bali... Het leek wel of de boel hier ontploft was, zo'n ontzettende drukte. Aangekomen in Seminyak ingecheckt in het hotel wat we geboekt hadden. We zagen bij de receptie al meteen de borden Neckermann en de Jong Intra vakanties en ja hoor, het bijbehorende publiek ook (met alle respect voor alle tante Corries en ome Pieten). Het gevoel op Bali is dubbel, heerlijk allerlei winkels om je heen en warme douches, internet, stroom, parfumgeuren en ontzettend veel keuze aan restaurants. Maar het tropisch eiland gevoel is acuut verdwenen. Is het dan nooit goed? Nee.

Besloten om na een paar dagen naar Ubud te gaan, een dorpje waar we al eerder zijn geweest, ook samen met Maaike en Micha en dus veel herinneringen bovenbrengt. Ook Ubud is verviervoudigd in grootte en drukte, zeker na het boek maar vooral de film Eat, Pray, Love met Julia Roberts. Bezoekers van Ubud doen nu ook een beetje denken aan het Oerol publiek, veel opgeschoten dames van 40+ met al of geen reddeloze mannen achter zich aan kuierend. Ubud is wel de plek voor Yoga en meditatie en dat heb ik dus gedaan. Ik dacht tussen de mensen met fruitvliegjes rond hun haar te zitten, maar dit viel alles mee, op een enkele geitenwollensok met Waterlooplein outfit na. Ik ook in mn beste yoga outfit heen en de volgende dag enorme spierpijn en de confrontatie met een conditie van een pakje sigaretten per dag van $1,50. Martin is niet zo van yoga en meditatie en heeft een scooter gehuurd en finaal verdwaald in Denpasar, de hoofdstad van Bali. Hij belde me midden in een warrior stand op voor hulp, maar heeft het gelukkig terug gered.

Ook hoorden we van een opkomend festival op Bali, Galungan. Er zijn twee heel belangrijke festivals op Bali:

De eerste is Nyepi en houdt in dat de Balinezen geloven dat de boze geesten op een bepaalde dag (meestal in april of mei) over hun land trekken. Alle Balinezen gaan deze dag binnen zitten met de deuren dicht en de lichten uit en mag er alleen worden gefluisterd. Ook van de toeristen wordt verwacht hetzelfde te doen. Alles is gesloten en de Balinezen geloven dat op deze manier de boze geesten denken dat dit eiland verlaten is en dus verder trekken. Het andere belangrijke festival, wat wij nu meemaken, is Galungan. In de Lonely Planet gids staat dat dit festival wordt gehouden omdat de Balinezen geloven dat hun overleden voorouders terugkeren naar hun geboorteplek. Tijdens deze terugkomst zijn alle Balinezen op hun best gekleed om ze te ontvangen, ook het personeel in de hotels. Er staan langs de kant van de weg, voor iedere poort die toegang geeft tot een complex waar een hele familie woont, een paal met een slinger die over de weg heenhangt (dit symboliseert het leven wat fier omhoog gaat, tot er een moment van nederigheid en respect plaatsvindt, het neerhangen). De voorouders moeten natuurlijk ook geëntertaind worden en dus zijn er overal kleine parades met drakendansen en een hoop muziek (bellen, gamelans, trommels). De Goden worden ook bedankt en heel Bali zit op de scooter op weg naar een tempel of meerdere tempels om te offeren. Na anderhalve dag worden de voorouders met rust gelaten, maar na tien dagen, als ze weer vertrekken, worden ze uitbundig uitgewuifd en de Goden weer bedankt. Dit gebeurt op 11 februari. Het is prachtig om al die mooie kleding en parades te zien. Overal vrouwen met manden op het hoofd vol met fruit, rijst, wierook en bloemen om te offeren. En dat natuurlijk naast de dagelijkse rituelen van het offeren waarbij kleine mandjes met rijst, bloemen en wierook op straat worden gezet, voor elke deur staat er wel een of meerdere.

Verwarrend is dat we van een Balinees zelf hebben gehoord dat Galungan de overwinning van het goede op het kwade betekent en dat de draken symbool staan voor het verjagen van het kwaad en het vieren van het goede en de palen langs de weg de draken voorstellen, compleet met schubben. Af en toe krijg ik de indruk dat ze het zelf ook niet zo goed weten, de kalender staat namelijk vol met rituelen en heeft elke dag wel weer een andere betekenis (wanneer je de fundering van je huis moet leggen, wanneer je kinderen moet verwekken, wanneer je een eigen zaak moet beginnen, etc..). En dan zijn er nog alle Goden, Brahman, Vishnu, etc. met allemaal hun eigen wapens en dieren (Ganesh, Garuda, etc.). Erg ingewikkeld allemaal lijkt me, maar het mooie is dat we dit aan de buitenkant allemaal mogen bewonderen en de rituelen tussen alle toeristische drukte onverstoord doorgaan. Morgen gaan we weer terug naar het strand van Seminyak en dinsdag vliegen we weer naar Lombok. Toch wel weer heel veel zin in, temeer omdat in Kuta Lombok ook een festival op komst is wat we mogen meemaken, Nyale. Wat dit betekent leg ik in een volgend verhaal wel uit, anders lijken we net de gebroeders Grimm. Hebben al een hoop verhalen gehoord en gelezen over de vrieskou in NL. Ook wij hebben het koud in de airco die we na 2 maanden op 25 graden hebben gezet omdat we anders onderkoeld raken. Missen NL wel hoor met die mooie plaatjes van het landschap in de sneeuw, maar zijn hier in Indonesië nog lang niet klaar.

Comfort

Er gebeurt hier heel veel en heel weinig tegelijk. Heel weinig in de zin van gasten. Het laagseizoen is aangebroken en dat betekent dat we soms helemaal leegstaan (geen gasten dus). Gelukkig komen er af en toe nog wat mensen voor massage, Royal heeft echt de beste spa in town, dus komt er evengoed wat omzet binnen. Het is regentijd en de buien zijn echt heftig. We hebben bamboe schermen laten maken die we naar beneden kunnen rollen wanneer zo’n bui zich aandient. Was erg nodig, want het restaurant stond een aantal keer helemaal blank. Soms regent het de hele dag door, zodat we het eelt op onze ellebogen en kin krijgen. Maar dit wilden we, ervaren, ook in minder drukke tijden, hoe we ons erdoorheen slepen. We hebben het restaurant inmiddels ook aardig gepimpt; er is nu een lounge hoek en een bank bij de receptie waar gasten kunnen wachten, ook als ze voor massage komen. Gordijnen? Nee, die nog niet.

De staff is inmiddels aan ons gewend geraakt, worden echte maatjes en noemen ons consequent “Boss”. Ze nemen ons erg serieus en dat resulteert in een schone keuken, soms zo schoon en opgeruimd dat ik alles kwijt ben omdat ze alles opstapelen en weer een nieuwe plek hebben gegeven. De kaarsen zijn vervangen door glazen water waarop olie wordt gegoten met een pit die we aansteken. Die glazen worden na een paar dagen echter stillevens, waar Martin gebiologeerd naar kan kijken, maar levenloze sprinkhanen, mieren, kevers, spinnen en andere creaties hoef ik niet in beeld als ik zit te eten, dus probeer ik de staff te leren dat ze water en olie vervangen, óók als het glaasje nog niet helemaal vol zit met beesten. Het restaurant ziet er verder spik en span uit, de hele dag door, en dat is toch wel een verdienste vind ik zelf. Beloning volgt, want we gaan een Engelse lerares of leraar uitnodigen voor de staff. Ze willen dolgraag Engels leren (in ieder geval een aantal) en dat is geen overbodige luxe. Er is er nu maar 1 die Engels spreekt (Kadar) en die werkt dus echt altijd. Een keer hebben we hem dronken aangetroffen, toen is Martin behoorlijk uit zijn slof geschoten. Hebben besloten dit niet aan Indah te vertellen, omdat er een enorme inzet tegenover staat. Wat we wel hebben verteld is dat een aantal mensen echt heel lui is en hun collega’s totaal niet helpen, te laat komen en hele dagen slapen, vrij nemen wanneer het ze uitkomt, etc.. Hebben eerst een gesprek gehad met Pak Hadji, de oom van Indah die regelmatig contact houdt met Indah. Bij hem hebben we ons ongenoegen geuit over deze mensen. Hij voelde zich verantwoordelijk, maar ook heel ongemakkelijk. Waarschijnlijk zijn we erg direct geweest met ons commentaar en wist hij niet goed wat hij ermee aan moest. Was wel aandoenlijk om te zien. Indah reageerde echter nuchter en zei dat wij moesten doen wat wij nodig achten. Omdat Kadar als tolk optrad tijdens het gesprek met Pak Hadji werd het probleem eigenlijk vanzelf opgelost. De betreffende mensen zijn opeens aan het werk en helpen hun collega’s. Ik denk dat Kadar onze opmerkingen heeft doorgebriefed…

Heel veel gebeurt er in het hoofd. Heel veel tijd om na te denken en op rustige regendagen ook te balen. Dan begint ook het gebrek aan een beetje comfort op te spelen. In onze kamer hebben we alleen zout water, waar we ons de eerste weken mee gedouched hebben. In de gastenbungalows is wel zoet water, maar moeten we, net als op de camping, met toilettas over het veld naartoe lopen en een badkamer in beslag nemen. De was stinkt als het net gewassen is en we hebben een vloer in onze hut waar we zwarte voeten van krijgen. Op een gegeven moment ruik je jezelf en dat is niet Robijn fleur en fijn.

Martin is een aantal dagen naar Gili Trawangan geweest om te duiken. Dit eiland ligt op 2,5 uur rijden en een half uur met de boot van Kuta. Ik bleef achter want boten en duiken is helemaal niks voor mij. Bovendien kon de staff nog niet alle gerechten koken dus had ik een mooi excuus ;). Paar dagen alleen op het resort doorgebracht dus en ook alleen maar regen gehad. Dat was echt niet fijn. Gelukkig miste Martin mij ook op Gili T, maar kwam terug met verhalen over warme douches, rondslenteren over het strand en langs winkeltjes, Indiaas eten en sushi en hij rook ook heel lekker toen hij terugkwam. De week erna zijn we naar Mataram gegaan om onze visum te verlengen. Dit zat al in de planning dus we blijven niet, wat veel mensen dachten, langer weg. Ben meteen de McDonalds ingerend en een Big Mac genomen. Volgende dag ziek. Ben dus al zo verwilderd dat mijn lichaam een Big Mac afstoot. Twee dagen bij Indah in huis overnacht en visum geregeld. Gelukkig was ik na een dag weer beter en het visum verlengen, wat normaal 3 dagen zou duren, we werden eerst van loket naar loket gesleept, was opeens binnen twee dagen geregeld. De mensen van het immigratie bureau kwamen er namelijk achter dat Indah in het parlement zit. Toen dat achter de rug was hebben we besloten om een paar dagen vakantie te nemen.

En dat is nu. We hebben een paar nachten geboekt in het luxe resort naast ons resortje, het Novotel Resort. Zijn we al een paar keer eerder geweest en is ook de plek waar we Indah tien jaar geleden hebben ontmoet, toen zij hier nog als accountant werkte. Als eerste een warme douche genomen, heb echt even verbaasd naar de douchekop gekeken (maar niet in het doucheputje, hahaha!). Hebben hier ook een snelle internet verbinding en komen echt even bij. Wel missen we ons resortje, maar Martin is vandaag even langsgereden en alles gaat daar goed. Morgen zitten we zelfs helemaal vol, ook de tidak tidur kamers. Iemand heeft alles afgehuurd en gaat een strandfeest houden. Is een Indonesiër dus de staff zal zich prima redden. Morgen komen ook Indah en Claudy, samen met een klant van Claudy uit Jakarta. Business as usual. Wij nemen hier een cocktail, want het is happy hour en zometeen worden we opgehaald door het entertainment team voor aquarobics in the lower pool… (geintje).

Cheers!

Royal Spa, Bungalows & Restaurant (2)

De dagen vliegen hier voorbij. Oudejaarsavond lijkt alweer weken achter ons te liggen, maar het is slechts een paar dagen geleden. Indah en Claudy zijn overdag naar ons toegekomen, samen met Susan, die we in Jakarta hadden uitgenodigd om Oud & Nieuw met ons te vieren. Indah en Susan waren vroeger de beste vriendinnen, en zo hebben we ze tien jaar geleden ook ontmoet. Echter tijdens de bruiloft van Indah zou Susan zingen (zij was toen zangeres), maar omdat ze toen een vriendje had die de massale bruiloft met 7000 man niet meer trok en naar huis wilde, is ze met hem meegegaan en heeft niet gezongen. Indah is hierdoor erg boos op Susan geweest en ze hebben jarenlang geen contact gehad.Toen we haar in Jakarta ontmoetten hebben we een reünie geregeld en is sindsdien de vriendschap weer gesloten! Onze goede daad voor 2012 ook meteen in de pocket.

Oudejaarsavond was erg relaxed, maar ja, wat is dat niet hier?? We hadden een bbq georganiseerd en een aantal gasten hebben hier samen met ons van genoten. We wilden eigenlijk alles op het strand doen, maar dan hadden we ook de generator, die ons van stroom zou voorzien, moeten meeslepen en het halve restaurant moeten verhuizen. Dit bleek iets complexer te zijn dan gedacht dus hebben we de bbq gewoon in het restaurant gehouden, met zelfgemaakte fakkels en een lekker muziekje op de achtergrond. Het strand is op 25 meter afstand dus om 23.45uur naar het strand gegaan om de Thaise geluksballon, die ik had meegenomen uit NL (dank zusje!), op te laten. Het is hier gebruikelijk om feestmutsen op te zetten en met een soort vuvuncela (ik weet niet hoe je het schrijft, maar we hebben ze gehoord tijdens het WK in Zuid-Afrika) te toeteren. Uiteraard hadden we Indah wel gevraagd champie te halen uit Sengiggi (blijkbaar de enige plek op Lombok waar ze dit verkopen) en konden we evengoed knallen! Het was supergezellig en ook met de staff hebben we erg veel lol gehad. Die waren op een gegeven moment zo uitgelaten dat ze bier uit de koelkast pakten, terwijl wij dachten dat ze de koelkast juist aan het bijvullen waren. Not! Best gewaagd met de baas (Indah) die toekijkt... Ze kregen dus een behoorlijke waarschuwing dat dit niet de bedoeling was en een voor een kwamen ze daarna aan ons excuses aanbieden.

We zijn dus het resortje aan het runnen en terwijl de verbouwing van de nieuwe huisjes op zijn einde loopt hebben we daar weinig onkosten meer aan en kunnen we die huisjes ook verhuren. Het restaurant is ook geopend en ik blijf verbaasd dat elke gast weer enorm enthousiast is over het eten. De nieuwe huisjes verhuren gaat ook goed, maar wel voor een ander publiek dan we dachten. Dit publiek bestaat namelijk uit locals die een kamer voor een paar uurtjes huren. We noemen deze huisjes dan ook de ' tidak tidur' huisjes, oftewel de 'niet slapen' huisjes. Waarschijnlijk wonen ze met hele families in een klein huisje zonder privacy, die onze nieuwe huisjes met de nieuwe matrassen dan ook erg aanlokkelijk vinden en zo sneaken de gasten de kamer in en een tijdje later weer uit. Alhoewel de mensen behoorlijk religieus moslim zijn, moet iedereen erom lachen, zeker toen we tidak tidur introduceerden als naam. Een voordeel, er wordt niet onderhandeld over de prijs en we rekenen gewoon het volle pond. We blijven Nederlanders tenslotte.

Het runnen van het resortje gaat boven verwachting goed. Vandaag zei een gast dat we hier echt horen. Ik weet niet of dit was omdat ik met mijn voeten omhoog tegen de muur op de bank hing met een boek en een biertje. We hebben vorige week een staff meeting gehouden en verteld dat het hier geen kleuterschool is, maar een bedrijf waar iedereen van moet eten. Daarom hebben we iedereen om medewerking gevraagd en verantwoordelijkheid te nemen om het resortje goed te runnen. Het ontbijt deed de staff al zelf, maar de keuken daarna opruimen en het restaurant weer toonbaar maken hoorden hier niet bij. We hebben de taken verdeeld en vanaf toen is het echt goed gaan lopen. Iedereen veegt, boent, vult koelkasten bij en om 11.00 uur ziet het er spik en span uit. De lunch bestaat uit verschillende tosti's en na het voordoen zei iedereen, Simple!! Dat is het natuurlijk ook, maar omdat op de kaart geen nasi, saté en noedels staan, is iedereen er een beetje bang voor. Dit geldt ook voor de dinerkaart, waar alleen maar een paar pasta's opstaan. We hebben voor de staff pasta gemaakt en voor iedereen was het de eerste keer dat ze pasta aten. Alhoewel de bordjes leeggingen vond iedereen het maar raar eten en ook mijn hulp in de keuken, die straks zelfstandig de maaltijden moet bereiden, wil niks meer proeven. Pain in stomach zeggen ze dan. Gelukkig hebben de gasten hier geen last van en wordt het restaurant elke dag drukker, ook met mensen van buiten ons resortje. We krijgen het idee dat de gasten het fijn vinden dat hun resort wordt gerund door westerlingen. Vooral dat het zo schoon is krijgen we vaak te horen en we hebben westerse muziek opstaan in plaats van de lokale muziek wat een kruising is tussen bollywood muziek en arabische klanken.

Ook hebben we een klein katje geadopteerd wat heel zielig liep rond te miauwen en we telkens uit de prullenbak van de keuken moesten halen. We hebben kattenvoer gekocht, tot grote verbazing van de staff, die 1. Niet wist dat er kattenvoer bestond en 2. Niet begeep dat we 20.000 rupees (E1,50) uitgeven voor de kat. Het katje heeft inmiddels een volle buik en knort de hele tijd achter ons aan. In het begin begreep ze niet dat het schoteltje met eten haar eten was, maar inmiddels als we met het schoteltje aan komen lopen snapt ze het heel goed! Dieren worden hier wreed behandeld en we hebben de staff dan ook opgevoed om aardig te zijn voor onze kat en niet weg te schoppen of mee te gooien. Er was ook een ander katje die mee at, maar die bleef miauwen en ook als er gasten in het restaurant waren heel klagelijk bleef doorzeuren. Martin was hier op een gegeven moment zo klaar mee dat ie de kat in een doos heeft gestopt , op de brommer is gestapt en de kat aan de andere kant van het dorp heeft losgelaten. Tot nu toe niet meer gezien/gehoord... Martin heeft ook voor het eerst gedoken in de buurt. Door de regentijd is de zee behoorlijk onrustig en is ook de stroming erg hard. Het duiken was dus wel bevallen, zeker omdat het alweer twee jaar geleden was dat hij voor het laatst had gedoken, maar de volgende keer gaat hij bij de gili eilanden duiken, op ongeveer 1,5 uur rijden van ons en daarna drie kwartier met de boot.

We vullen onze dagen dus met uitchecken van gasten en inchecken van nieuwe gasten. Bijhouden wat er allemaal uit de koelkast wordt gepakt aan drinken, inkopen doen voor de keuken, op het heetst van de dag (tussen 12.00 en 15.00uur) luieren, de staff aansturen om terrein schoon te houden, gasten te woord staan, controleren of de kamers zijn schoongemaakt, 's avonds koken en als er geen gasten zijn gaan we zelf uit eten. En zo vliegt de tijd hier dus. Heel vaak moet je ook wachten, alles gebeurt namelijk morgen (besok, inshallah) en anders volgende week of volgende maand. Misschien betekent overigens nee. We wachten nog op gordijnen voor het restaurant (weet je nog, van die stof die we drie weken geleden hadden gekocht), wifi aansluiting (wordt geregeld door een vriend van een vriend van een van de staff, dusss), visitekaartjes van Royal (zouden écht vanavond komen, tuurlijk). We verbazen ons niet meer over het tempo en maken ons zeker niet meer boos hierover. We halen net als de rest onze schouders op en zeggen panas! (warm he!) .

We wensen iedereen een heel gezond en mooi 2012 toe!!

Royal Spa & Bungalows (1)

Alweer bijna drie weken zijn we in Indonesië, maar het lijkt al maanden! Hoogste tijd voor een update van onze avonturen.

Het drukke leven van onze vrienden ging gewoon verder. Claudy vloog weer naar Jakarta en Indah (we hebben inmiddels begrepen dat zij afgevaardigde is van de provincie in het parlement) ging van vergadering naar vergadering. Maar ondertussen werd er achter de schermen ook veel geregeld voor ons vertrek naar Kuta.

Het resortje waar we heengaan heet Royal Spa & Bungalows en is eigendom van Indah. Zij heeft dit geopend in mei 2011 en naar wat wij hebben begrepen zijn de manager en de kok per september/oktober door een ander resort overgenomen en zit Royal dus zonder. Wat vervelend nou, net nu wij er zijn...;-). De 9 bungalowtjes zijn klein maar erg compleet en vooral schoon. Bovendien zijn ze gebouwd in traditionele Sasak stijl, de lokale stijl met daken van riet en muren van gevlochten riet. De bungalows hebben bovendien mooie paneeldeurtjes en een buitendouche (het water komt uit een bamboe steel). De nieuwe bungalows in aanbouw (nog steeds...) zijn wel van steen en zouden eigenlijk voorzien worden van airco. Echter is de beschikbare electra niet voldoende aanwezig waardoor Indah heeft besloten ook deze met een ventilator te verhuren. Alhoewel de nieuwe bungalows dicht zijn en van steen, vind ik de oude bungalowtjes mooier. Maar ik denk dat een keuze optie voor de gasten niet verkeerd is.

Het restaurant is nu nog gesloten en Indah wil heel graag dat het weer geopend wordt. Deze taak zou ik (Robert) oppakken. Dus zijn we naar Kuta gegaan om te kijken wat er allemaal nodig was om het restaurant weer te openen. Voor Martin was het de tweede keer dat hij Royal zag en was nu een stuk positiever over het geheel. De keuken was op zich opgeruimd, maar heel smerig. De staff maakt hier nog wel ontbijt voor de gasten en bereiden er ook hun eigen eten, maar schoonmaken kunnen ze niet. Alles was vettig en overal zaten vieze vliegen en andere beessies (heb er geen ander woord voor...) . De koelkasten en vriezer waren ranzig en bij elk potje, zakje of schaaltje wat ik oppakte om te vragen wat erin zat werden de schouders opgehaald. Lijst gemaakt van alles wat ik miste en ook met Indah de aankleding van het restaurant besproken (gordijnen, tafelkleedjes, kaarsje op tafel, etc.). Terug in Mataram alles ingekocht en ook inkopen gedaan voor de nieuwe bungalows die op dat moment op het punt stonden om opgeleverd te worden. We hebben bedden gekocht, matrassen, kledingkasten, dweilen, allesreinigers, borstels, gordijnstof, stof voor tafelkleden, bij de pottenbakker schotels gekocht voor kaarsjes, etc, etc.. Alles op z'n Indonesisch, dus een hoop gepingel en Indah ondertussen druk bellen met haar mobieltje om haar ongenoegen over de prijs tegen wie dan ook te uiten, waarbij de verkoper ook druk ging bellen, zogenaamd met de baas om te kijken of er iets van de prijs afkon. Je bent zo drie uur verder per aankoop. Het duurde dus dagen voordat we alles hadden, en dat allemaal tussen de vergaderingen van Indah door. Dinsdag was het dan eindelijk zover, koffers gepakt en op naar Kuta!

Kuta is een dorpje aan zee in het zuiden van Lombok en heeft een heel relaxte atmosfeer met een behoorlijk aantal guest houses, resortjes, winkeltjes en inmiddels ook twee pinautomaten. Toen we hier tien jaar geleden waren, waren er alleen wat guest houses en verder helemaal niets, dus er is sindsdien veel ontwikkeld en naar verwachting gaat er nog veel meer gebeuren met de nieuwe luchthaven op 20 minuten rijden (welke overigens door de lokale bevolking als attractie wordt gezien, hele gezinnen gaan met tassen vol eten naar de luchthaven en eten op de grond in de vertrek/aankomsthal. Als er een vliegtuig land of stijgt staan ze allemaal op om te kijken en gaan daarna weer verder. Gezellig toch!?). De bezoekers van Kuta bestaan over het algemeen uit surfers, hippies en stelletjes die, net als wij 10 jaar geleden, basic en low-budget reizen. Er is ook een aantal chique resorts waar met name Koreanen komen, elke dag zien we bussen vol Koreanen voorbij rijden. Publiek is dus erg laid back en overdag is het rustig. Hier moet met name ik aan wennen, werken betekent voor mij rennen en vliegen. Maar dat kan hier niet, en dat hoeft hier ook niet. Martin staat al heel lang al in de stand-by modus en lacht zich dus rot om mijn opvliegingen.

Aangekomen in Royal hebben we een staff meeting gehouden en werden we door Indah aan de staff voorgesteld als vrienden uit Holland, die ten eerste gewoon te gast zijn in Royal, maar tegelijkertijd Indah de komende maanden helpen om Royal te runnen en de staff te trainen. Ook werden de plannen voor het restaurant verteld en heeft iedereen zich ook aan ons voorgesteld. Wonder boven wonder zaten alle 14 namen er binnen een dag in en werden ook de functies duidelijk. Wat nog meer duidelijk werd is dat er zonder aanwijzingen helemaal niets gebeurt. Maar dan ook helemaal niets. Ze gaan slapen. Het lijkt een beetje op het spelletje 'de Sims', waarbij je continue poppetjes een taak moet geven. Taak 1: keuken schoonmaken. Ik heb een emmer gevuld met heet water en ben begonnen met de keuken boenen. 5 man keken met grote belangstelling toe, allemaal in dezelfde keuken, die 2x3 meter is... en 35 graden. Eentje nam opeens het initiatief en pakte ook een dweil en ging de afwasplek boenen. Die heb ik meteen gebombardeerd tot mijn assistent en ga ik opleiden mijn kookwerkzaamheden (ja, ik ben tenslotte geen kok...) over te nemen. Het menu bestaat voor de lunch uit tosti's en diner uit pasta's. Heel simpel, maar wel lekker! We hebben nu eenmaal geen culinair publiek en ik ben zelf ook nog net geen Jonny de Boer. De koelkast stond vol met producten van de vorige kok. Heb alles weggegooid. Wist ten eerste niet wat het was en ten tweede niet hoe lang het er al instond. Indah heeft vroeger bij het Novotel gewerkt, een resort hier iets verderop (waar de Koreanen heengaan) en kende de leverancier van de keuken daar, dat was erg handig! Er zit hier wel een supermarkt, maar dit is geen AH, en zelfs de Plus is nog iets beter. Ook de koelkasten laten schoonmaken ( ik had inmiddels het principe van taken geven door) en het restaurant laten aanvegen en het schoon houden van de keuken.

Martin heeft ondertussen de financiën op zich genomen (onze rolverdeling was snel bepaald zoals jullie begrijpen ;)). Financiën in Indonesië is ook een verhaal apart. Er wordt wat onhandig gedaan over geld, maar iedereen is er wel mee bezig. De gemiddelde staff medewerker heeft een paar jaar op school gezeten en kan dus nauwelijks rekenen. Bij Martin worden de inkoopbonnen ingeleverd en Martin geeft geld. Degene met het geld is dan ook de baas. Martin is dus de baas en Indah is de Big Boss. Wat we heel bijzonder vinden is dat we volledige zeggenschap krijgen van Indah en zij compleetmet onze keuzes meegaat. Alles kan.

Gordijnen en tafelkleden heeft Indah door haar moeder laten maken en werden donderdag aangeleverd. Ondanks de high society zijn de tafelkleden toch niet allemaal even recht en gelijk, maar ja, het vrolijkt de boel in ieder geval enorm op. Martin heeft de bakjes gevuld met zand en koraal van het strand met een kaarsje in het midden. De staff vond het geweldig! We beginnen nu ook goed op te schieten met de staff. Mensen komen langzaam uit hun schulp en sommigen zijn knettergek. We leren natuurlijk allemaal idiote woorden en behalve Indonesisch is de staff ervan overtuigd dat we ook Sasak moeten leren, de lokale taal. Wij leren ze ondertussen Engels, te beginnen met de letter F. Die kunnen ze namelijk moeilijk uitspreken en spreken ze uit als P. Food wordt dus Pood wat weliswaar heel lachwekkend is, maar toch ook onduidelijk. Wel hebben we soms nog wat communicatieproblemen. Ik wilde namelijk een kookwekker hebben en Pak Hadji (dat is de oom van Indah die ons helpt en de staff van de verbouwing aanstuurt) zou naar Mataram gaan om wat in te kopen. Hij kwam terug met een electrische oven... We hebben er grote lol om gehad samen met de hele staff. Al wist volgens mij de helft niet wat de grap was, hahaha!

Inmiddels hebben we alle ingrediënten voor het menu binnen en kunnen we van start. Paar gerechten al voorgeproefd en het smaakt best goed al zeg ik het zelf! Ondanks dat het bijna Kerst is hebben we niet zoveel huisjes bezet, maar toch lopen de financiën best goed door. Indah en Claudy zijn inmiddels naar Jakarta vertrokken om Kerst te vieren in het Four Seasons Hotel en wij zitten hier ondertussen heerlijk alles uit te vinden. We wensen jullie allemaal hele warme Kerstdagen toe en we denken aan jullie!

Aankomst

Na een goede vlucht zijn we vorige week zondag veilig en wel aangekomen in Jakarta. Zoals vantevoren afgesproken met Indah en Claudy (onze vrienden in Indonesië en voortaan I&C) hebben we een taxi gepakt en zijn we naar Grand Indonesia gereden, een mega winkelcentrum. Daar zou de zus van Claudy ons opwachten met de sleutel van een van de appartementen van I&C (ja, ze hebben er drie...) waar we zouden overnachten. Alles verliep vlot, de zus van Claudy zat bij de Starbucks te wachten, samen met nog een zus en drie kinderen, en samen zijn we naar het appartement gereden en stonden we met z'n 8-en in de studio. Deze studio bevond zich in een enorm chique torenflat op de 19e etage, midden in het centrum en dichtbij de winkelcentra en de grote hotels. Omgeven door andere torens dus.

Heerlijk geslapen en volgende ochtend bij dezelfde Starbucks in het winkelcentrum afgesproken met I&C. Indah zouden we eigenlijk pas op Lombok ontmoeten, maar zij kon niet wachten en is ook naar Jakarta gevlogen om ons te verwelkomen. Erg leuke verrassing!! Het winkelcentrum kun je vergelijken met een bijenkorf van 10 etages met daarbij alle Italiaanse en Franse modemerken die je kunt verzinnen. Deze dag zijn we door I&C op sleeptouw genomen door de winkelcentra en door de stad. Indah moest nog wat beddengoed kopen voor haar resortje dus ook naar een groothandel markt geweest met alleen maar textiel.

We zijn hiervoor slechts een keer in Jakarta geweest en hadden toen niet zo'n goede indruk van de stad. Hoe anders is het als je met locals op pad gaat!! De stad blijft een stinkstad, maar als je weet waar je moet zijn is het best uit te houden. Bij locals krijg je misschien meteen het idee van arme mensen. Nou, in dit geval is het tegendeel waar. Het is zelfs zo dat we overdonderd waren door alle luxe en onszelf een beetje begonnen af te vragen in wat voor bizarre wereld we terecht waren gekomenen of dit wel ónze wereld is en zou moeten worden. Een tas wordt gekocht bij Louis Vuitton en gegeten wordt er in de meest chique restaurants. Ons logeeradres was chique, maar zo zijn er nog twee appartementen in de rijkste buurten van Jakarta. Het werd ons al snel duidelijk: wij zijn westerlingen en niet op zoek naar overdadige luxe, maar naar de authentieke cultuur. En daarom hadden we dringend behoefte aan een gesprek. Toch hebben we besloten hiermee te wachten, omdat Lombok nog moest komen en daar heb je geen Louis Vuitton ;).

Volgende dag hadden we afgesproken met Susan, een andere vriendin van ons. Susan was vroeger een bekende zangeres op Bali en omgeving, maar is een aantal jaar geleden gestart met werken voor de Four Seasons Hotelgroep. Het weerzien met Susan was geweldig, zij heeft ontzettend veel energie en heeft ons (ook Susan gaat het voor de wind en zo werden we met haar auto én chauffeur)naar prachtige restaurants gebracht en heeft ons meer over de stad verteld. Nadat we eindigden in het Hyatt hotel voor een lounge na ons diner, waren we erover uit... Weg uit Jakarta!

Donderdag gevlogen naar Lombok en aangekomen op de nieuwe luchthaven. Claudy vloog toevallig op dezelfde vlucht (Indah was dinsdag al naar Lombok teruggevlogen) met ons mee en zo werden we door de chauffeur opgepikt van de luchthaven (mooi!!) naar hun huis in Mataram, de hoofdstad van Lombok. En WOW, wat een verademing, een prachtig nieuw huis, naast het ouderlijk huis van Indah en heel veel rust. I&C hebben een kindje, Justin, die we voor het laatst gezien hebben toen hij 3 maanden was. Nu inmiddels 4,5 jaar en omringd door babu's (nannies). Redelijk verwend kereltje, maar heel verlegen naar ons toe. Wij logeren in de gastenkamer van het huis en kunnen de maid (huishoudelijke hulp) en de chauffeur inschakelen wanneer we willen. Het is in Indonesië niet zo heel vreemd om zoveel personeel te hebben. Indah vertelde ons dat de maid slechts $50,- per maand kost. Ongelooflijk!!

Omdat ik tijdens de vlucht waarschijnlijk iets verkeerds gegeten heb en een abonnement op het toilet had (en helaas nog steeds heb...) is Martin de volgende dag met I&C naar Kuta gegaan om het resort te bekijken en de andere stukken land die ze hebben aangekocht. Ontwikkelingen gaan in een rap tempo sinds de nieuwe luchthaven in gebruik is en slechts 20 minuten rijden van Kuta is. Het resort stelt niet zoveel voor, erg basic hutjes en ook de tuin is vrijwel kaal. De andere stukken land liggen verder landinwaarts en zijn alleen met een 4W drive te bereiken. Volgend jaar wordt de infrastructuur aangelegd zodat ook deze gebieden normaal toegankelijk worden. I&C zijn met de toekomst bezig en hebben grote plannen. Maar waar passen wij in dit plaatje?

Gisteravond zijn we met I&C naar Sengiggi gegaan om te eten. Sengiggi is nu nog de no. 1 toeristenplek van Lombok, maar men verwacht met de nieuwe luchthaven dat Kuta dit snel zal overnemen. Sengiggi is opeens 1,5 uur rijden van de luchthaven ipv 20 minuten vanaf de oude luchthaven. Tijdens het eten een goed gesprek gehad met I&C en zeer opgelucht na dit gesprek. We zitten op dezelfde golflengte en krijgen de kans om Kuta op ons gemak te leren kennen en mee te kijken met het management van het resortje, wat weliswaar klein en basic is, maar wel potentie heeft en bovenal, een hele grote aangrenzende lap grond waar ook wat mee moet gebeuren... Accomodatie daar is ook geregeld en nu zitten we dit te schrijven terwijl we van een paar dagen vakantie genieten in Qunci Villas, een fantastisch resort van weer een andere vriend van ons en waar we inmiddels voor de derde keer verblijven.

Het verhaal is een beetje langer uitgevallen dan ik had gepland, maar de eerste indrukken zijn dan ook enorm. Wij gaan even tot rust komen nu en zien de komende maanden pelan pelan (=easy going) tegemoet.

Klaar voor de start

Bedankt voor alle lieve reacties!

Morgen gaat de reis dan eindelijk starten. We vliegen om 20.50 uur met KLM rechtstreeks naar Jakarta met een korte tussenlanding in Kuala Lumpur. De zus van onze vriendin Indah wacht ons op bij een winkelcentrum in Jakarta met de sleutel van het appartement van Indah en Claudy waar we mogen overnachten. Midden in het centrum en naast de grootste mall van Indonesië. Niet verkeerd dus!

Planning is om een paar dagen in Jakarta te blijven en dan verder te vliegen naar Lombok, waar afgelopen oktober een splinternieuwe luchthaven is geopend, welke door de vader van Indah is geïnitiëerd . Deze ligt op 20 minuten rijden van de zuidkust van Lombok alwaar we de buurt eens goed gaan verkennen op wellicht een plekje in onze toekomst.

We hebben onze diertjes inmiddels bij de logeeradressen gebracht, alleen de vogels blijven op het huis letten :-) en ook die worden natuurlijk goed verzorgd. Bijna alle bagage is gepakt en we zijn er echt helemaal klaar voor.

We proberen jullie zo goed mogelijk op de hoogte te houden van onze avonturen de komende 3 maanden en we horen vast wel hoe het leven in NL gewoon doorgaat ondertussen!

Tot mails, bels, skypes, whatsups en wellicht WordFeuds ;)

Ticket: V

Historisch momentje: ticket naar Jakarta is geboekt!

Heen: zaterdag 3 december '11

Terug: zaterdag 25 februari '12

Whaaaaa!!!